Sigorta Hukuku

Öncelikle ret gerekçesinin yazılı olarak verilmesini isteyin; gerekçe çoğu zaman poliçedeki belirli bir istisna hükmüne veya beyan yükümlülüğünün ihlali iddiasına dayanır. Bu gerekçe poliçe metniyle karşılaştırılarak değerlendirilir. Talebinizi yazılı olarak sigorta şirketine ilettikten sonra ret cevabı alırsanız ya da öngörülen sürede yanıt verilmezse Sigorta Tahkim Komisyonu'na, uyuşmazlığın niteliğine göre tüketici hakem heyetine veya mahkemeye başvurma yolu açılır.

Eksper raporu bir bilirkişi görüşü niteliğindedir ve tek başına kesin delil değildir. Rapordaki hasar tespitine, kusur oranına veya hesaplama yöntemine katılmıyorsanız itirazınızı gerekçeleriyle birlikte yazılı olarak sigorta şirketine bildirebilirsiniz. Uyuşmazlık tahkime veya mahkemeye taşındığında dosyada yeniden bilirkişi incelemesi yapılması talep edilebilir. Bu nedenle hasar öncesi ve sonrası duruma ilişkin fotoğraf, fatura ve teknik belgelerin saklanması önemlidir.

Sigorta Tahkim Komisyonu, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30. maddesine dayanan bir uyuşmazlık çözüm yoludur. Başvuru için önce sigorta şirketine yazılı başvurulmuş ve talebin kısmen veya tamamen reddedilmiş olması ya da öngörülen sürede yanıt alınamamış olması gerekir. Kural olarak sigorta kuruluşunun sisteme üye olması aranır; ancak zorunlu sigortalardan kaynaklanan uyuşmazlıklarda kuruluş üye olmasa da başvurulabilir. Uyuşmazlık daha önce mahkemeye veya tüketici hakem heyetine taşınmışsa tahkim yolundan yararlanılamaz.

Türk Ticaret Kanunu'nun 1420. maddesine göre sigorta sözleşmesinden doğan bütün istemler, alacağın muaccel olduğu (istenebilir hâle geldiği) tarihten itibaren iki yıl geçmekle zamanaşımına uğrar. Sigorta tazminatına ve sigorta bedeline ilişkin istemler bakımından ayrıca, rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren altı yıllık bir üst süre öngörülmüştür. Trafik kazalarından doğan taleplerde Karayolları Trafik Kanunu'ndaki özel süreler ve fiilin suç oluşturduğu hâllerde uzamış ceza zamanaşımı gündeme gelebilir; bu nedenle sürenin somut olaya göre hesaplanması gerekir.

Rizikonun gerçekleştiğini öğrenen sigorta ettirenin durumu gecikmeksizin sigortacıya bildirmesi gerekir. Gecikme tek başına hakkın tamamen kaybı sonucunu doğurmaz; ancak gecikme nedeniyle sigortacının ödeyeceği tazminat artmışsa, kusurun ağırlığına göre tazminattan indirim yapılabilir. Bu nedenle ihbarın en kısa sürede ve kaydı tutulabilir bir yolla yapılması önerilir.

Sigorta ettiren, sözleşme kurulurken riskin değerlendirilmesi için önem taşıyan hususları doğru bildirmekle yükümlüdür. Ancak bu yükümlülüğün ihlal edildiği iddiası her durumda ödemenin tamamen reddini haklı kılmaz; beyan edilmeyen hususun riziko ile bağlantısı, sigortacının soru listesinde bunu sorup sormadığı ve ihlalin kasıtlı olup olmadığı ayrı ayrı değerlendirilir. Bu değerlendirme büyük ölçüde başvuru formu ve sağlık veya hasar geçmişi kayıtları üzerinden yapılır.

Zorunlu sorumluluk sigortalarında zarar gören, uğradığı zararın teminat limitiyle sınırlı kısmını doğrudan doğruya sigortacıdan talep edebilir. Talep için kaza tespit tutanağı, hasar ve tedavi belgeleri ile zararı gösteren diğer kayıtların sigortacıya sunulması gerekir. Teminat limitini aşan kısım ile teminat dışı kalan zarar kalemleri bakımından kusurlu tarafa karşı ayrıca talepte bulunulabilir.

Sigortacı, ödediği tazminat tutarınca zarardan sorumlu kişilere karşı halef olur ve bu tutarı rücu yoluyla talep edebilir. Sigortalıya karşı rücu ise ancak alkollü araç kullanma, ehliyetsizlik veya kasıt gibi kanunda ve poliçe şartlarında öngörülen hâllerde gündeme gelir. Böyle bir talep aldığınızda rücunun dayandığı hukuki sebebin ve ödendiği ileri sürülen tutarın belgelerle incelenmesi gerekir.